Español
Galego
- Inicio do curso académico 2025-2026: Xornada de apertura que combinou liturxia, actos académicos e encontro comunitario.
- A lección inaugural do profesor Miramontes marca o inicio do curso: reflexionou sobre a historia do pensamento e o impacto do zoroastrismo na filosofía e a teoloxía.
O Instituto Teolóxico Compostelán (ITC) e o Instituto Superior Compostelano de Ciencias Religiosas (ISCCR) inauguraron oficialmente este luns, 15 de setembro, o curso académico 2025/26 cunha xornada que combinou liturxia, reflexión académica e encontro comunitario.
A celebración comenzou cunha Eucaristía na capela do Seminario Mayor Interdiocesano Santiago Apóstolo, presidida polo arcebispo de Santiago de Compostela, monseñor Francisco José Prieto González. Concelebraron, entre outros, o bispo de Mondoñedo-Ferrol, monseñor Fernando García Cadiñanos, e o bispo de Tui-Vigo, monseñor Antonio José Valín Valdés, así como os vigairos xerais destas dioceses, o reitor del Seminario, formadores, docentes, autoridades académicas, alumnos…
Teoloxía e discipulado: estudo e evanxelización
Durante a súa homilía, o arcebispo trazou un itinerario que une estudo, fe e comunidade, convidando os presentes a vivir a aprendizaxe como un acto de discipulado, con María como guía e a cruz como horizonte. Neste sentido, sinalou que “só aos pés da cruz, só ante o crucificado”, a Teoloxía adquire o seu verdadeiro sentido, transformándose nun acto de estudo, contemplación e aprendizaxe profundo.
Mons. Prieto subliñou que o labor académico vai máis aló da mera transmisión de coñecementos: implica un compromiso de vida e de fe, inspirado en María, “discípula do propio Fillo”, quen ensinou a sabedoría dos sinxelos de corazón, a docilidade ao Espírito e a autenticidade da fe. E engadiu que a formación teolóxica é un proceso que require esforzo, atención e humildade, e que debe estar enraizada na Palabra de Deus para non sucumbir a ideas preconcibidas ou a correntes superficiais.
O arcebispo tamén destacou a importancia de construír vínculos de comunidade e discipulado dentro do ámbito académico, onde o profesorado e o alumnado aprenden xuntos a escoitar, meditar e vivir a fe.
@archicompostela Inauguración del curso académico 2025/26 del ITC y del ISCCR en Santiago de Compostela #archicompostela #monsfranciscoprieto #seminariomayor
Ademais, convidou a recibir a María como mestra na propia vida e na institución educativa, cultivando un ensino que non só instrúa, senón que tamén forme carácter, fidelidade e compromiso cristián.
O prelado concluíu lembrando que a Teoloxía é tamén evanxelización e servizo: os estudos non se limitan á aula, senón que deben inspirar a cada estudante e docente a vivir e comunicar a fe nas súas comunidades. Coa guía do Espírito, instou a que este curso 2025-2026 percórrase con dedicación, rigor académico e corazón de discípulo.
Afonfundar na Palabra fronte á superficialidade
Tras a celebración litúrxica, o director do ISCCR, Miguel da Mata Merayo, abriu o acto coa aula Marga do ITC. Unha intervención na que subliñou que o estudo da teoloxía pode parecer un reto inalcanzable nun mundo dominado pola inmediatez, as redes sociais e a superficialidade informativa, pero insistiu en que “a verdadeira misión imposible non é estudar, senón tentar vivir a fe sen raíces profundas”.
Da Mata lembrou que a formación académica en Ciencias Relixiosas é unha ferramenta indispensable para discernir a verdade fronte ás “fake news espirituais” e animou ao alumnado e profesorado a asumir o compromiso de afondar na Palabra de Deus con rigor e perseveranza: “O estudo converte a nosa fe en algo sólido, auténtico e capaz de iluminar máis aló das modas pasaxeiras”.
Más alumnos, máis libros e máis compromiso cos retos actuais
Tras a intervención, o secretario do ITC, Roberto Martínez Díaz, presentou a memoria do curso 2024-2025, na que destacou a formación impartida a 123 alumnos en distintas áreas da Teoloxía. A institución mantivo a súa aposta polo ensino de linguas bíblicas como hebreo, arameo e acadio, así como pola formación pedagóxica de futuros docentes de relixión a través da DECA.
A memoria recolleu tamén a celebración das XXIII Xornadas de Teoloxía, dedicadas aos retos da intelixencia artificial e o transhumanismo, e o 25º aniversario do ISCCR, con actividades centradas na formación do laicado e do profesorado de relixión. Así mesmo, lembrouse a participación do centro nos actos litúrxicos tras o falecemento do Papa Francisco e a elección do seu sucesor, León XIV.
O informe incluíu ademais os avances na biblioteca do ITC, que este ano incorporou 2.061 volumes grazas a doazóns de institucións e profesores, consolidándose como un espazo de referencia para investigadores e estudantes de Galicia.
Invitación a manter viva a chama da busca da verdade
O momento principal da apertura do curso no Instituto Teolóxico Compostelán foi a lección inaugural, a cargo do profesor Carlos Miramontes Seijas, doutor en Teoloxía Moral pola Universidade Laterana de Roma e recentemente doutor en Filosofía pola Universidade de Santiago de Compostela. Baixo o título “O debate histórico sobre o fundamento metafísico da realidade para partir do zoroastrismo”, Miramontes ofreceu unha ampla reflexión sobre como unha das relixións máis antigas da humanidade contribuíu a moldear as bases do pensamento filosófico e relixioso en Eurasia.
Desde o inicio, o relator aclarou que a súa intervención non era unha exposición teolóxica, senón unha viaxe pola historia das ideas. Neste percorrido, situou ao zoroastrismo arcaico —nado en Asia Central cara ao século XV a. C.— como punto de referencia na discusión sobre os principios últimos da realidade. En contraste co chamanismo previo, que concibía un mundo marcado pola dualidade (luz e escuridade, frío e calor, vida e morte), o zoroastrismo formulou un dualismo radical, segundo o cal dous principios primordiais, opostos e eternos, sostiñan a estrutura do real: o ben e o mal, enfrontados sen posibilidade de reconciliación final.
Miramontes mostrou como o zoroastrismo influíu en distintas tradicións filosóficas e relixiosas de Eurasia: en Oriente, o taoísmo e o budismo buscaban un principio único baseado no cambio constante; na India, os Upanishads vinculábano con Brahman; e en Occidente, a filosofía grega dividíase entre quen vía a realidade como loita de opostos, como Heráclito, e quen defendía a unidade e permanencia do ser, como Parménides.
O profesor sinalou igualmente as conexións entre o zoroastrismo e o xudaísmo durante o exilio babilónico, momento en que aparecen na tradición bíblica elementos como a angelología ou a demonología, xunto a unha reafirmación tallante da unicidade do Deus creador. Co tempo, este debate tamén alcanzaría ao cristianismo, que mantivo a conciencia do ben e do mal, pero rexeitou a idea de dous principios equivalentes, subliñando sempre a soberanía de Dios sobre calquera poder adverso.
Miramontes concluíu que a expansión do zoroastrismo e a súa radical visión do mundo serviron como catalizador dun debate histórico entre cambio e ser, dualidade e unidade, que segue vivo na reflexión filosófica e teolóxica actual. “Ao final —afirmou—, todos coincidimos en que a realidade observable está marcada pola impermanencia. A gran cuestión é se o fundamento último do real é simplemente o cambio constante ou un ser absoluto que o sostén”.
O profesor pechou a súa intervención cunha invitación aos presentes para vivir o estudo como procura permanente da verdade, evocando a imaxe do lume sacro zoroástrico: “unha chama que non debe apagarse nunca”.
Un estudo profundo e enraizado na fe
O acto académico concluíu coa intervención do arcebispo de Santiago de Compostela, monseñor Francisco José Prieto Fernández, quen agradeceu ao profesor Miramontes a súa lección inaugural e destacou a importancia de abrir a mirada máis aló dos propios límites culturais. Nun contexto de crise de Europa, lembrou que a historia do pensamento mostra a confluencia de tradicións e preguntas universais sobre o ser e o fundamento da realidade.
Mons. Prieto subliñou que a metafísica segue sendo necesaria para interrogarse sobre a existencia e a diversidade. Neste sentido, convidou a manter viva a curiosidade intelectual e espiritual, distinguíndoa da mera inmediatez das redes sociais, e animou a achegarse ao estudo con esforzo e reverencia, como quen pisa “terreo sagrado”. Cunha imaxe bíblica, afirmou que o estudo é como subir ao Sinaí, onde se descobren posibilidades novas de sabedoría para a vida.
Finalmente, exhortou a toda a comunidade académica a iniciar o novo curso “enraizados na Palabra feita carne, crucificada e resucitada”, e confiou a profesores e alumnos á bendición do Señor para percorrer con esperanza o camiño do 2025-2026.
