O Instituto Teolóxico Compostelán celebrou hoxe, xoves 3 de setembro, a segunda e última xornada das XXV Xornadas de Teoloxía, dedicadas este ano á vixencia da Constitución pastoral Gaudium et Spes con motivo do seu sesaxésimo aniversario. Baixo o lema «Fe para un mundo novo», a sesión de clausura puxo o acento na misión de la Iglesia e na comprensión do ser humano á luz da mensaxe cristiá.
A xornada abriuse co relatorio de Pedro Fernández Castelao, da Universidade Pontificia de Comillas, titulada «O misterio do home á luz do misterio de Cristo». O relator tomou como punto de partida o número 22 de Gaudium et Spes, dedicado á identidade do ser humano, para advertir dun risco de interpretación: afirmar que Xesucristo é Deus sen máis matices pode levar a entender a encarnación ao modo das divindades gregas, que se disfrazaban adoptando forma humana. Fronte a esa lectura, sostivo que a Xesús o recoñecemos como Deus cando el mesmo mostra que Deus reina: cando os enfermos son sandados, cando os ricos comparten os seus bens cos pobres, cando os pobres ocupan un lugar no banquete, cando a paz vence sobre a violencia, cando se ama aos inimigos e cando as mulleres son recoñecidas como amigas, discípulas e testemuñas da resurrección.
A partir de aí, Fernández Castelao invitou a mirar a infinitud de Deus presente en cada persoa para pensar que tipo de seres somos, nunha antropoloxía que cualificou de teomorfa: unha capacidade de acollida que permite que vidas alleas pasen a formar parte da propia, porque ser persoa implica esa disposición para recibir ao outro e a derrubar fronteiras. Desde esta perspectiva, propuxo superar unha antropoloxía que reduce a existencia humana á paréntese entre o nacemento e a morte. Posto que, como estableceu o Concilio de Calcedonia, a humanidade de Cristo compártese connosco de modo consubstancial, o relator defendeu a posibilidade de ampliar esa antropoloxía da finitud á luz de como se revelan o misterio de Cristo e a resurrección, proxectándoa non só cara ao futuro, senón tamén cara ao pasado.
O segundo relatorio da mañá correu a cargo de Miguel López Varela, do Instituto Teolóxico Compostelán e da Universidade Pontificia de Salamanca, baixo o título «Misión: a misión da Igrexa no mundo, diálogo, discernimento e testemuño». O profesor abordou o capítulo cuarto da Constitución pastoral poñéndoo en relación coa exhortación Evangelii Nuntiandi de Paulo VI, primeiro documento que tratou a misión da Igrexa en termos de evanxelización.
López Varela articulou a súa intervención ao redor da imaxe evanxélica do sal e a luz: a misión como diálogo se correspondía co «vós sodes»; a misión como discernimento, co ser «luz do mundo»; e a misión como testemuño, co ser «sal da terra».No primeiro bloque, dedicado ao diálogo, situou a misión en continuidade co diálogo de salvación que Deus estableceu coa creación a través das distintas alianzas ao longo da historia. De aí extraeu varias liñas de acción prioritarias: promover unha cultura do encontro, favorecer unha actitude espiritual de atención, converter a escoita nunha verdadeira actitude pastoral, aprender a escoitar as feridas, formar comunidades que evanxelicen desde a presenza, construír fraternidade e amizade social, e desenvolver unha auténtica hospitalidade pastoral.
No segundo bloque, sobre a misión como discernimento, o relator invitou a ler os signos dos tempos como claves para recoñecer o plan de Deus. Deste bloque derivou outro conxunto de liñas de acción: aprender a ler a realidade, crear espazos comunitarios de discernimiento, superar o activismo pastoral, formar axentes pastorais capaces de discernir e detectar as novas fronteiras evanxelizadoras.
O terceiro bloque, centrado na misión como testemuño, subliñou a importancia de facer visible o Evanxeo a través da vida, tanto persoal como comunitaria. As liñas de acción prioritarias sinaladas neste ámbito foron recuperar o esencial do Evanxeo, coidar a calidade evanxélica das comunidades, recuperar o valor da presenza e converter a caridade nunha linguaxe evanxelizadora.
Pola tarde, Michele Taba, da Universidade Eclesiástica Santo Dámaso, ofreceu unha lectura actualizada de Gaudium et Spes seis décadas despois da súa promulgación.
O programa pechouse coa intervención, mediante videomensaje, do cardeal José Tolentino Calaça de Mendonça, prefecto do Dicasterio para a Cultura e a Educación, que pronunciou a conferencia «A Igrexa e o progreso da cultura» antes do acto oficial de clausura, organizado polo comité responsable das xornadas.












