León XIV: "Sede testemuñas cribles da esperanza cristiá"

No corazón do Raval, onde conviven algunhas das maiores vulnerabilidades de Barcelona, un neno de seis anos puxo voz este mércores ás preguntas que atravesan a vida de miles de persoas. “Por que hai xente que vive na rúa? Ninguén os ve?”. #León XIV escoitou en silencio a Renzo antes de responderlle durante un encontro coas entidades de caridade e asistencia da Arquidiocese celebrado na igrexa de San Agustín, unha cita na que o Papa reivindicou unha Igrexa capaz de permanecer xunto a quen sofre e de facer visible o amor de Dios nas periferias humanas.

A elección do lugar non era casual. San Agustín, unha das poucas igrexas barrocas que se conservan en Barcelona, está situada en pleno Raval e mantén unha estreita vinculación coa acción social de la Iglesia. Ademais, o templo está confiado á Orde de San Agustín, a mesma familia relixiosa á que pertenceu Robert Francis Prevost antes de ser elixido Papa. Alí, onde desde hai décadas conflúen iniciativas de atención a persoas sen fogar, migrantes, vítimas de explotación ou familias en situación de pobreza, León XIV atopou un escenario que conectaba directamente cunha das prioridades do seu pontificado: poñer á persoa no centro.

O cardeal Juan José Omella foi o encargado de abrir o encontro lembrando que “a caridade de Cristo úrxenos” a traballar pola paz e pola defensa da dignidade humana. Unha dignidade que apareceu unha e outra vez ao longo da mañá nas distintas intervencións.

“Por que hai persoas que viven na rúa? Ninguén os ve? Ninguén os axuda?”

A pregunta chegou desde a voz de Renzo, un neno de seis anos. Na igrexa de San Agustín, coñecida desde hai décadas como a “catedral dos pobres” de Barcelona, o silencio fíxose por uns instantes entre traballadores sociais, voluntarios, relixiosas, persoas acompañadas por distintos proxectos diocesanos e representantes dalgunhas das realidades máis vulnerables da cidade.

Non era unha pregunta preparada para un debate académico nin para unha mesa de expertos. Era a mirada limpa dun neno intentando comprender o mundo. E quizá por iso terminou converténdose no momento máis significativo do encontro que León XIV mantivo este mércores coas realidades de caridade e asistencia da diocese de Barcelona.

Cristina García, secretaria xeral de Cáritas Barcelona, puxo cifras a ese labor silencioso que de cando en cando ocupa titulares. Só durante 2025, explicou, máis de 63.000 persoas foron acompañadas polas Cáritas parroquiais e os proxectos diocesanos. Pero máis aló dos números, reivindicou algo esencial: a confianza na capacidade das persoas para recuperar o rumbo das súas vidas.

Despois chegou a voz de quen traballa nas feridas máis profundas da sociedade. Xavier Agramunt, director de Obinso, dedicada á integración de persoas con problemas de adiccións, resumiu anos de acompañamento nunha frase que parecía condensar todo o espírito do acto: “Non se trata tanto de resolver vidas como de non apartarse delas”.

Falou dun tempo marcado pola soidade, o sufrimento psíquico e a perda de sentido. E deixou flotando unha pregunta incómoda: como soster a esperanza cando a dor parece máis grande que as nosas forzas.

A mesma lóxica apareceu no testemuño de Encarna Jordán, das relixiosas adoratrices, comprometidas coa atención a mulleres vítimas de trata. O seu representante falou da necesidade de escoitar o clamor de quen sofre e de mostrar o rostro compasivo de Dios alí onde a dignidade humana foi pisada.

Entón apareceu Renzo.

A través dun vídeo primeiro e dunha carta lida despois ante o Pontífice, o neno foi encadeando preguntas sobre o sufrimento, a pobreza, a soidade dos anciáns, as preocupacións dos seus pais e o sentido do perdón.

“Por que o meu papá ten tantos traballos?”,Dios quere que haxa pobres e ricos?, Hai que perdoar sempre?”

– León XIV abandonou entón boa parte do texto preparado e respondeu como quen conversa cun neto. Contou que de mozo xogaba ao fútbol americano, falou da importancia do deporte para a saúde do corpo, da mente e da alma, e confesou que nunca pensara en ser Papa cando era neno. Aínda que, engadiu: “Desde pequeno si sentín o desexo de entregar a miña vida a Dios”.

Pero as respostas máis profundas chegaron ao abordar as preguntas difíciles. Sobre o sufrimento lembrou que Dios non abandona nunca aos seus fillos e que a vida de Cristo mostra que a dor non ten a última palabra. Sobre o perdón insistiu en que non significa xustificar o mal nin esquecer #ocorrer, senón impedir que o odio se apropie do corazón: “Perdoar significa non deixar que o odio se converta en dono do noso corazón”.

A medida que respondía a Renzo, o Papa parecía estar a responder tamén a todas as persoas reunidas en San Agustín: a quen traballa con persoas sen fogar, a quen acompaña procesos de desintoxicación, a quen atende vítimas de explotación ou a quen intenta aliviar a soidade de tantos anciáns.

Porque a mensaxe de fondo foi sempre o mesmo: facer visible o amor de Dios alí onde a sociedade corre o risco de mirar cara a outro lado.

Antes de despedirse, León XIV animou ás organizacións diocesanas a seguir sendo testemuñas cribles da esperanza cristiá. Non só mediante axudas materiais, senón ofrecendo amizade, acompañamento, escoita e sentido.

No corazón do Raval, entre historias de fraxilidade e resistencia, a mañá terminou como comezara: con preguntas. Pero quizá a principal resposta non estivo en ningunha das palabras pronunciadas durante o acto, senón no simple feito de reunir baixo o mesmo teito a quen cada día intentan lembrar que ninguén está condenado á indiferenza.

Cando o encontro terminaba, as preguntas de Renzo seguían resoando baixo as bóvedas de San Agustín. Preguntas sinxelas, formuladas desde a inocencia dun neno, pero que en realidade condensaban moitas das feridas do mundo contemporáneo. O Papa non ofreceu solucións máxicas. Falou de amizade con Jesús, de compaixón, de esperanza e de perdón. E quizá ese foi a mensaxe que quixo deixar no Raval: que o sufrimento non desaparece por ignoralo, pero pode transformarse cando alguén decide achegarse e permanecer ao lado de quen o padece.