A Arquidiocese de Santiago de Compostela celebrou o domingo 27 de setembro a 112.*ª Xornada Mundial do Migrante e do Refuxiado cunha eucaristía na parroquia de San Fernando, en Santiago de Compostela. Organizada pola Delegación Episcopal para o Servizo do Desenvolvemento Humano Integral, a celebración comezou ás 12.30 horas e estivo presidida polo arcebispo, monseñor Francisco José Prieto Fernández, quen chamou a traducir a acollida cristiá en compromisos concretos, especialmente cos nenos e adolescentes migrantes.
Baixo o lema «Mesmo un só destes pequenos», inspirado no Evanxeo de san Mateo, a xornada puxo no centro a dignidade de cada menor. Na súa homilía, o arcebispo reclamou colaboración entre administracións e territorios e lembrou a responsabilidade de la Iglesia no acompañamento e a acollida.
Mons. Francisco Prieto recoñeceu as dificultades desta tarefa, pero advertiu de que ningunha resposta podía prescindir das persoas afectadas: “A realidade da migración reclama responsabilidade e decisións difíciles; non se volve máis sinxela cando deixamos de mirar as persoas que a viven e a sofren”.
A dignidade de cada neno, no centro da acollida.
O arcebispo citou as palabras de León XIV durante a súa visita a España, cando pediu abandonar os discursos que dividen e afrontar a complexidade sen simplificacións. Tamén se referiu á mensaxe do Papa para esta xornada, centrado nos nenos e adolescentes que migran coas súas familias, separados delas ou sen un adulto que os protexa. Neste sentido, Subliñou que ningunha fronteira nin situación administrativa pode menoscabar a súa dignidade e invitou as comunidades cristiás a vivir a hospitalidade como un compromiso cotián.
Detrás das cifras de chegadas, as prazas de acollida e os traslados, o prelado sinalou que hai nenos con medo e incerteza. Por iso, pediu que a linguaxe da xestión non ocultase os seus rostros nin as súas necesidades.
O arcebispo referiuse tamén á situación de Ceuta, marcada polas mortes de persoas que intentaban chegar á cidade, a necesidade de protexer os menores migrantes e a presión sobre os recursos de acollida. Recoñeceu, ademais, as dificultades que afrontaban os veciños, os profesionais e os servizos públicos para responder a esta realidade.
Lembrou que Cáritas sinalara o impacto sobre a poboación ceutí e denunciado a instrumentalización política ou estratéxica das persoas migrantes. “Non debemos enfrontar uns sufrimentos con outros”, afirmou, reclamando respecto á dignidade e aos dereitos tanto dos ceutíes como de quen chegaba.
O arcebispo defendeu unha solidariedade sostida por recursos e responsabilidades compartidas, sen deixar desprotexidos aos menores mentres se debatían as solucións. Fronte ao risco de acostumarse ao sufrimento, sostivo: “O que un cristián non pode discutir é se a vida e a dignidade dun neno contan”. Tamén pediu evitar que o medo ou o cansazo levasen a consideralos unha carga ou a convertelos en argumentos dunha disputa.
Unha fe que se expresa en decisións e en xestos.
O arcebispo lembrou que a Palabra de Dios “non nos deixa instalados na culpa nin na impotencia”. A partir da lectura de Ezequiel, invitou a abandonar a inxustiza mediante xestos concretos: retirar unha palabra ferinte, deixar de propagar un rumor ou vencer unha indiferenza convertida en costume. Aludiu ao primeiro fillo da parábola, que acabou acudindo á viña despois de negarse, para lembrar que sempre é posible cambiar de actitude.
Desde a carta de santo Pablo aos Filipenses, Mons. Prieto sinalou a Cristo como modelo dese cambio e lembrou a invitación do apóstolo para ter en conta os intereses dos demais. «Cristo non contemplou a nosa fraxilidade de lonxe», afirmou, subliñando que se achegou, compartiu a condición humana e entregou a súa vida. Desde esa experiencia de acollida, expuxo: “Se fomos acollidos así por El, como poderiamos negar unha mirada de irmáns a quen chega feridos e desorientados?”.
As parroquias, chamadas a acompañar e compartir a responsabilidade
Mons. Prieto concretou as esixencias da protección dos menores: escoitalos, garantirlles un lugar seguro, atender as súas necesidades e ofrecerlles educación e oportunidades de futuro, alén de procurar a reunificación familiar cando respondese o seu ben.
Afirmou que esta tarefa require colaboración institucional e compromiso das comunidades cristiás: «E esixe algo da Igrexa: que non deleguemos toda a responsabilidade».
O arcebispo tamén sinalou que as parroquias poden acompañar a quen chega, apoiar os traballadores da acollida e crear espazos onde os mozos recentemente chegados e os da comunidade coñecésense e crecesen xuntos.
Sen pedir a ninguén que resolvese por si só unha crise desta magnitude, animou a identificar necesidades concretas ao alcance de cada comunidade. Neste sentido, propuxo informarse antes de repetir noticias ou rumores, coidar a forma de falar sobre as persoas migrantes e preguntar na parroquia que axuda podíase prestar. Tamén invitou a ensinar os nenos a se achegaren a un compañeiro recentemente chegado, aprender o seu nome e facerlle sitio.
A homilía concluíu cunha referencia á Eucaristía como encontro de quen necesita misericordia e reciben un mesmo Pan. Mons. Prieto pediu recoñecer a Cristo en cada pequeno e perseverar no seu coidado: “Cando o Señor nos chame á súa viña, que a nosa resposta non quede nos beizos e se faga vida”.
